Een avondje aperitief-bij-ondergaande-zon aan zee in Wenduine, iemand heeft er een strandcabine en nodigt haar vrienden uit. Wat valt tegen zo’n invitatie in te brengen? En dan nog op zo’n milde zomeravond die ons allerminst hoeft aan te porren om samen vanuit Sint-Andries daarheen te fietsen.
Ondergetekende verzint een route, weg van de drukke weg, doorheen de schilderachtige uitgestrektheid van de Meetkerkse moeren en de polders. Het gezelschap verwacht een onberispelijk parcours, tenslotte is deze jongen het gidsen gewoon. Als stadsgids weliswaar, maar gidsen is gidsen.
Maar dat die gids zijn huiswerk pas op ’t laatste moment en dan ook nog in zeven haasten in mekaar knutselde, dat blijft onder de radar. En bovendien, sinds hij dit landschap voor het laatst verkende ging al wat tijd voorbij.
Het gevolg? Zijn voornemen om er een nonchalant kronkelende tocht van te maken neemt hem onderweg in het ootje. Een paar keer loodst hij zijn volgelingen gezwind maar onhandig een verkeerde landweg in en in de verte lachen de kerktorens van de polderdorpen in hun vuistje.
Er rest deze knaap weinig om mee te pronken, maar eind goed al goed, bij de strandcabine worden wij opgewacht door onze gastvrouw èn haar vanouds smaakvolle picon.
De glazen zijn fris en bijgevolg de babbels los. Uiteraard mèt onvermijdelijke evaluatie omtrent onze fietstocht en zoals wel vaker bij strandbabbels, komt ook de zee ter sprake en wat die doet met mensen. Waarom zoveel zomervolk de zee aanbidt. En hoe een winters strand een heel ander verhaal vertelt dan het vrolijke joelen van deze zomeravond.
Iemand wijst op een boot die roerloos op de einder lijkt uit te rusten van het verre varen. Terwijl een ander schip dat graag nog voor donker aanlegt, traagzaam richting Zeebrugge stevent. Ja, ook om de wereld te bereizen hebben we de zee van doen.
Zal ik iets vertellen over Brugge en de zee, over het Zwin en zijn voorhavens? Over onze stad die in recenter tijden met zijn Zeebrugge een nieuwe uitweg zocht naar zee?
Momentje, waarde gids, over een weg zoeken naar zee maak je ons vanavond niks meer wijs!
En toch brengt mijn voorzet één van ons op een idee. Zij woont sinds jaar en dag in het nabije Nieuwmunster. Ja jongens, jullie hebben gelijk, ook daar fietsten we daarstraks langs.
Maar of we het meest recente weetje over Nieuwmunster al hoorden? Dat het dorp zijn strand weer opeist!
Nieuwmunster? Strand?
Het blijkt een historie die ons terugvoert naar de jaren zeventig.
De jaren zeventig, toen het merendeel van de Belgische gemeenten betrokken werd bij een fusiecampagne. Nieuwmunster, bijvoorbeeld, vond onderdak bij het naburige Zuienkerke. En De Haan en Wenduine zouden samen één gemeente vormen.
Maar daar dook zowaar een spelbreker op. Want lag tussen die twee kustgemeenten niet een strook strand die altijd al bij Nieuwmunster hoorde? Een uithoek van die gemeente reikte met wat duinbos en duinen tot enkele honderden meter ongerept strand.
Wenduine en De Haan hadden een probleem en het heette Nieuwmunster Plage. Doch die van de polder bleken de moeilijkste niet. Ridderlijk stonden ze hun stukje Belgische kust af en De Haan en Wenduine konden trouwen zoals gepland.
Nieuwmunster hield voorgoed op met kustgemeente zijn. Maar vandaag, zoveel jaren en een paar generaties later, dromen nogal wat Nieuwmunstenaars – zo heten die van Nieuwmunster – van het opnieuw ‘heroveren’ van hun strand. Een droom die ze deze zomer inkleuren met een handvol speelse acties. Ludieke speldenprikken, want ze
– foto Dorpsraad Nieuwmunster –
zijn ook niet van gisteren en beseffen dat hun droom wellicht droom blijft, hoe kort van bij hen de afstand tot het zandstrand ook mag wezen.
Waarop er eentje, de speelvogel in ons gezelschap, wijst op ‘afstand tot het zandstrand’. Heeft dat iets van een tongbreker? Zeg het snel tien keer na mekaar en je struikelt over je woorden, meent hij. Wat volgt is een uitdaging. Wie bedenkt met zo’n strandwoorden de strafste tongbreker? We eindigen bij ‘het strandzand van Cadzands zandstrand’. Van diepzinnige gesprekken gesproken.
En zo kabbelen, picontje bij de hand, de avond en ons gekeuvel rustig verder. Tot men zich terloops afvraagt langs welke weg we straks naar Brugge terugfietsen. De plezante van daarnet werpt een gespeeld verwachtingsvolle blik in mijn richting. Gespeelde verontwaardiging vanuit de groep.
Waarop de gastvrouw ons weer bij de les brengt wanneer ze wijst naar de einder. Waar de
zon, een ansichtkaart waardig, zwijgzaam in zee zinkt. Naar andere zeeën van de aarde, zegt ze, soms zeeën waar ze geen picon drinken op zomerstranden.
Een overweging waar zelfs een vrolijk benevelde vriendengroep stil van wordt. Had nu iemand een gitaar, we zongen een oud kamplied.
Geef dat stuk strand toch terug aan Nieuwmunster!
Zo’n probleem kan het toch niet zijn dat De Haan en Wenduine niet aan elkaar palen?
Denk aan het Russische Kaliningrad, afgesloten van het ‘moederland’ en gesnoerd tussen Polen en Litouwen.
En, als ik me goed herinner stonden er vroeger – allicht vóór de fusies – twee palen (of moet ik zeggen dukdalven?) een stuk in zee om het grondgebied Nieuwmunster aan Zee aan te duiden. Plaats ze maar terug.
Bij het voorbereiden van dit cursiefje, Marc, liet ik mij vertellen dat gemeente Zuienkerke – waar Nieuwmunster nu bij hoort – niet staat te popelen om dat grondgebied terug binnen te halen.
Daar zou, zo beweert een naar eigen zeggen ‘welingelichte bron’, het financiële plaatje verband mee houden,
omtrent beheer van duinen, strand en eventuele stormsituaties …
Al is deze info, zoals dat heet, alleen van horen zeggen. Weet iemand meer?
Mooi verhaal…
Hier in Nieuwmunster maken we er een feestje van…
Uit de geschiedenisles herinner ik mij de ‘Corridor van Dantzig’, maar nog nooit gehoord van de ‘Corridor van Nieuwmunster’.
Iedere dag kun je iets bijleren.
We’ll make Nieuwmunster great again !
Mogen we hier enige ironie vermoeden, Mark?
Ondanks de omweg maakten we een prachtige fietstocht langs de mooie polderdorpen …
Beste Joos, er bestaat zelfs een specifieke fietsroute, de Genteleroute, 33 km lang en af te leggen in 1u50.
Helaas werd in 2022 de bewegwijzering weggenomen, zodat fietsers zich moeten behelpen met hun gsm/gps.
Ik had altijd het gedacht dat er in Nieuwmunster 3 centra waren …
1) Dorp (Gentele Polders)
2) Bad (Driftweg Wenduine-De Haan-Vosseslag (Mispelburg)
3) Zwarte Kiezel (boven de Driftweg duinen+strand)
In WO1 (1914-1918) zouden de Duitse 28cm-spoorwegkanonnen (batterij Hannover) op de tramrails gestaan hebben in Nieuwmunster-Bad.
4) Vraag 1 : deelt iedereen die mening?
5) Vraag 2 : alle spoorwegbatterijen aan de kust hadden een “Sonder-Kanone” (Speciaal kanon).
Indien nodig kon dit kanon snel naar de fronten Somme en Ijzer/Leie gestuurd worden en moesten daarom dicht bij een trein/tram-rail-knooppunt staan.
Kent er iemand de verbindingssituatie (graag schets) van Batterij Hannover met rails naar het binnenland?
Of moest dit Sonderkanon via Tramlijn-1 Zeebrugge of Oostende naar het binnenland?
Er was ook nog de Duitse stoomtreinspoorlijn Duzele-station naar Bredene met aftakkingen naar de kustgemeenten.
Misschien stond de batterij op zo’n aftakking en dus niet op een tramrail ?
De Zwarte kiezel ligt op Vlissegem.
Nieuwmunster had +/- 500m strand.
Mooi artikel.
Waarom verschiet ik er niet van dat dit fietstochtje, in elkaar geknutseld door deze persoon, voor verwarring en extra ‘polometers’ zorgt?
Er zijn nog zekerheden in ‘t leven.
Da’s nu een keer een bedenking waar ik voor vreesde, zie!
Is Nieuwmunster sinds de grondruil geen kustgemeente gebleven, dan heeft het toch enkele graantjes meegepikt van het kusttoerisme.
In het noorden – op 300 meter van het strand – ligt er bijvoorbeeld de ‘witte wijk’ met de typerende cottage-woningen.
En Centerparcs De Haan bevindt zich grotendeels op Nieuwmunsterse bodem.
Van het kusttoerisme wil Nieuwmunster wel de lusten, niet de lasten. Tot deze laatste behoort onder meer het Duinendecreet.
Ooit stond ik met een groep collega’s bij de oorlogsgraven op het kerkhof van Nieuwmunster.
Een Nieuwmunsternaar riep ons toe: “Ze hebben ze verlegd”. Hij beweert dat de matrozen aangespoeld waren op het strand van een buurgemeente -ik herinner mij niet meer welke van de twee- en dat men om de kosten voor begraven en grafzerken niet te moeten maken de lijken versleept had tot op dat stukje strand van Nieuwmunster.
“Si non è vero, è ben trovato”, zoals de Italianen zeggen…
Geen enkel dorpje dat niet tot een kustgemeente behoort, ligt zo dicht bij de zee als Nieuwmunster.
Het is schattig en pittoresk en er wonen héél sympathieke mensen.
Kom gerust eens langs en geniet.
Steeds welkom!